Müstehcenlik suçu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu (TCK)’nun Genel Ahlaka Karşı Suçlar başlığı altında düzenlenmiş olup, toplumun genel ahlakını ve özellikle çocukları bu tür içeriklerden korumayı amaçlamaktadır. İlgili madde metni uyarınca; müstehcenlik suçu genel ahlaka karşı suçlardan olduğundan ve re’sen soruşturulduğundan büyük önem arz etmekte olup hak kaybı yaşanmaması adına süreç takibi için alanında uzman avukat kadromuzdan, profesyonel hukuki dava ve danışmanlık hizmeti almanızı tavsiye ederiz. Konu hakkında bilgi almak için info@calinokcuhukuk.com mail adresi veya 0530 239 80 89 numaralı telefon ile iletişime geçebilirsiniz.
Müstehcenlik Nedir?
Müstehcenlik, genel ahlak kurallarına aykırı olan, toplumun edep duygularını inciten cinsel içerikli yazı, ses, söz ve görüntüleri ifade etmektedir. Kanunumuzda bu tür içeriklerin üretilmesi, yayınlanması, satılması ve bilhassa çocuklara ulaştırılması yasaklanarak cezai yaptırıma bağlanmıştır.
Müstehcenlik Suçu (TCK 226) Nedir?
Müstehcenlik suçu, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nda kasten işlenebilen bir suç olarak aşağıdaki gibi düzenlenmiştir:
Müstehcenlik Madde 226 –
(1) a) Bir çocuğa müstehcen görüntü, yazı veya sözleri içeren ürünleri veren ya da bunların içeriğini gösteren, okuyan, okutan veya dinleten,
- b) Bunların içeriklerini çocukların girebileceği veya görebileceği yerlerde ya da alenen gösteren, görülebilecek şekilde sergileyen, okuyan, okutan, söyleyen, söyleten,
- c) Bu ürünleri, içeriğine vakıf olunabilecek şekilde satışa veya kiraya arz eden,
- d) Bu ürünleri, bunların satışına mahsus alışveriş yerleri dışında, satışa arz eden, satan veya kiraya veren,
- e) Bu ürünleri, sair mal veya hizmet satışları yanında veya dolayısıyla bedelsiz olarak veren veya dağıtan,
- f) Bu ürünlerin reklamını yapan kişi, altı aydan iki yıla kadar hapis ve adlî para cezası ile cezalandırılır.
Müstehcenlik Suçunun Cezası
Müstehcenlik suçunun olası cezaları, eylemin işleniş biçimine ve içeriğine göre değişiklik göstermektedir:
- Bir çocuğa müstehcen ürün veren, bunları alenen gösteren, satışa arz eden veya reklamını yapan kişi, altı aydan iki yıla kadar hapis ve adlî para cezası ile cezalandırılır.
- Müstehcen içerikleri basın ve yayın yolu ile yayınlayan veya buna aracılık eden kişi, altı aydan üç yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.
- Üretiminde çocukların veya temsili çocuk görüntülerinin kullanıldığı ürünleri üreten kişi beş yıldan on yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası; bunları satan, depolayan veya bulunduran kişi ise iki yıldan beş yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
- Şiddet kullanılarak, hayvanlarla, ölmüş insan bedeni üzerinde veya doğal olmayan yoldan yapılan cinsel davranışları içeren ürünleri üreten, satan veya bulunduran kişi, bir yıldan dört yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.
Müstehcenlik Suçunda Cezayı Artıran Haller
Müstehcenlik suçunda; çocukların kullanıldığı veya şiddet, hayvanlar, doğal olmayan cinsel davranışlar içeren ağır müstehcen ürünlerin basın ve yayın yolu ile yayınlanması veya çocukların görmesinin, dinlemesinin sağlanması cezanın artmasına neden olur. Bu durumda faile altı yıldan on yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası verilir. Ayrıca bu suçların bir tüzel kişinin faaliyeti çerçevesinde işlenmesi halinde, o tüzel kişi hakkında özgü güvenlik tedbirlerine hükmolunur.
Müstehcenlik Suçu ile İlgili Düzenlemeler
Müstehcenlik suçu TCK’nın 226. maddesinde düzenlenmiş olup, bilimsel eserler ile sanatsal ve edebi değeri olan eserler suçun istisnası olarak kanunda yer bulmuştur. Ayrıca suçun işlenişinde basın ve yayın araçlarının kullanılması hukuki düzenlemelerde daha ağır yaptırımlara bağlanmıştır.
Müstehcenlik Suçunun Unsurları
Müstehcenlik suçu kasten işlenebilen, seçimlik hareketli bir suçtur. Suçun oluşması için failin ilgili ürünleri kasten bir çocuğa vermesi, alenen göstermesi, satışa arz etmesi, reklamını yapması, basın yoluyla yayması veya kanunda belirtilen nitelikteki ağır müstehcen ürünleri (çocuk, şiddet içerenler vb.) üretmesi, bulundurması veya depolaması gibi seçimlik hareketlerden birini gerçekleştirmesi yeterlidir.
Çocuklara Karşı İşlenen Müstehcenlik Suçu ve Cezası
Bir çocuğa müstehcen görüntü, yazı veya söz içeren ürünleri veren, okutan veya dinleten kişi altı aydan iki yıla kadar hapis ve adlî para cezası almaktadır. Suçun boyutu değişip müstehcen ürünlerin üretiminde çocukların veya çocuk gibi görünen kişilerin kullanılması söz konusuysa, bu üretimi gerçekleştiren kişi beş yıldan on yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.
Müstehcenlik Suçunda Yargılama Süreci Nasıl İşler?
Suç şüphesinin savcılık makamı tarafından öğrenilmesi üzerine toplanan deliller ışığında soruşturma yürütülür. Eylemin TCK madde 226 kapsamındaki suçları teşkil ettiğine dair yeterli şüphe varsa, iddianame düzenlenerek kovuşturma evresine geçilir ve yargılama süreci ilerler.
Müstehcenlik Suçunda Kovuşturma Usulü
Müstehcenlik suçu şikayete bağlı suçlardan değildir; kamu davası niteliğinde olup savcılık tarafından re’sen (kendiliğinden) soruşturulur ve kovuşturulur.
İnternetten veya Sosyal Medya Üzerinden Müstehcenlik Suçu Nasıl İşlenir?
TCK uygulamasında “basın ve yayın yolu ile” deyiminden her türlü yazılı, görsel, işitsel ve elektronik kitle iletişim aracıyla yapılan yayınlar anlaşılır. Bu doğrultuda internet siteleri veya sosyal medya üzerinden müstehcen içeriklerin paylaşılması, yayınlanması veya yayılması basın ve yayın yoluyla işlenmiş kabul edilerek müstehcenlik suçunun ilgili nitelikli hallerini oluşturur.
Müstehcenliğin Yasal Olduğu Haller Nelerdir?
TCK Madde 226/7 fıkrası uyarınca; müstehcenlik hükümleri bilimsel eserler hakkında uygulanmaz. Ayrıca, üretiminde çocukların kullanıldığı ürünler hariç tutulmak ve çocuklara ulaşması engellenmek şartıyla, sanatsal ve edebi değeri olan eserler için de ceza hükümleri uygulanmamaktadır.
Cezanın Adli Para Cezasına Çevrilmesi
Mühür bozma gibi bazı suçlarda yaptırım “hapis veya adli para cezası” olarak seçimlik öngörüldüğünden hapis cezası adli para cezasına çevrilemezken; müstehcenlik suçunun ilgili fıkralarında yaptırım “hapis ve adlî para cezası” olarak kümülatif (birlikte) öngörülmüştür. Bu sebeple fail hakkında kanun gereği hem hapis hem de adli para cezasına birlikte hükmedilir.
Cezanın Ertelenmesi ve HAGB
İşlediği suçtan dolayı iki yıl veya daha az süreyle hapis cezasına mahkûm edilen kişinin cezası şartları taşıması halinde ertelenebilmektedir. Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması (HAGB) ve cezanın ertelenmesi gibi süreçlerin somut olaya uygulanabilirliği, yargılamayı yürüten mahkemenin değerlendirmesine ve sanığın Ceza Muhakemesi Kanunu’ndaki şartları taşıyıp taşımadığına göre belirlenir.
Şikayet Süresi ve Zamanaşımı
Müstehcenlik suçu, takibi şikayete bağlı suçlardan olmadığından 6 aylık şikayet süresine tabi değildir. Dava zamanaşımı, TCK madde 66 uyarınca fiilin gerektirdiği cezanın üst sınırına göre belirlenir. Örneğin üst sınırı 5 yıldan fazla olmayan müstehcenlik eylemlerinde 8 yıl; ceza üst sınırı 5 yıldan fazla ve 20 yıldan az olan nitelikli eylemlerinde ise 15 yıllık dava zamanaşımı süresi geçerlidir.
Görevli ve Yetkili Mahkeme
Müstehcenlik suçuna ilişkin yargılamalarda cezanın üst sınırına göre genel görevli mahkemeler Asliye Ceza Mahkemeleri veya Ağır Ceza Mahkemeleridir. Olayın niteliğine göre yetkili mahkeme usul kanunlarına göre tespit edilir.
Müstehcenlik Suçunda Erişim Engeli
İnternet ortamında işlenen müstehcenlik suçlarında, suçun yayılmasını durdurmak amacıyla 5651 sayılı kanun hükümleri uyarınca söz konusu elektronik içeriklere (web siteleri, sosyal medya içerikleri) yönelik erişimin engellenmesi kararı verilebilmektedir.
Müstehcenlik Suçunda Etkin Pişmanlık Mümkün Müdür?
Etkin pişmanlık, ancak kanunda ilgili suça ilişkin olarak özel olarak düzenlendiyse uygulanabilmektedir. Türk Ceza Kanunu’nda müstehcenlik suçuna ilişkin etkin pişmanlık hükümleri (örneğin hırsızlık veya dolandırıcılıktaki gibi) bulunmadığından, etkin pişmanlıktan yararlanılabilmesi mümkün değildir.
Müstehcenlik Suçunda Uzlaştırma Var Mıdır?
Müstehcenlik suçu, niteliği gereği “Genel Ahlaka Karşı Suçlar” bölümünde yer aldığından ve mağduru doğrudan tüm toplum kabul edildiğinden uzlaştırma hükümlerine tabi suçlar arasında yer almaz.
Müstehcenlik Suçu Şikayete Tabi Midir?
Hayır, müstehcenlik suçu şikayete tabi bir suç değildir. Suçun işlendiği savcılık tarafından öğrenildiği andan itibaren şikayet aranmaksızın re’sen soruşturulur.
Cinsel İçerikli Video Paylaşmak Müstehcenlik Suçu Mudur?
Evet. Özellikle çocukların bulunduğu, şiddet barındıran, hayvanlarla veya doğal olmayan yoldan yapılan cinsel içerikli davranışları barındıran videoları paylaşmak, çoğaltmak veya basın-yayın yoluyla yayınlamak doğrudan müstehcenlik suçunu oluşturur ve ağır ceza yaptırımlarına tabidir.
Cinsel İçerikli Sitelere Girmek Müstehcenlik Suçu Mudur?
İnternette sadece gezinmekten ziyade; çocukların, şiddetin, hayvanların veya doğal olmayan cinsel davranışların yer aldığı müstehcen görüntü veya videoların cihazlara indirilerek “depolanması” veya “bulundurulması” fiilleri kanunda açıkça suç olarak düzenlenmiş ve yaptırıma bağlanmıştır.
İşbu metin konunun genel hatlarıyla açıklanması için hazırlanmış olup, süreçlerin olayın somut özelliklerine göre yürütülmesi gerektiğinden, hak kaybının yaşanmaması adına uzman avukat kadromuzdan dava ve danışmanlık hizmeti almanızı tavsiye ederiz
